Η χώρα…. σε τεντωμένο σχοινί

Στη χειρότερη ίσως θέση στη μεταπολιτευτική – τουλάχιστον – ιστορία της, βρίσκει τη χώρα η 1η Ιουλίου, με την κυβέρνηση αιφνιδιασμένη από τις καταιγιστικές εξελίξεις, εμφανέστατα ανεπαρκή και ανέτοιμη να διαχειριστεί την κρίση, να κάνει κινήσεις της τελευταίας στιγμής, οι οποίες όμως είναι αμφίβολο αν θα αποδώσουν όσο ο παράγοντας δημοψήφισμα παραμένει στο προσκήνιο.
Την ίδια ώρα η πραγματική οικονομία, όπως φαίνεται στο ρεπορτάζ του energypress που ακολουθεί, δέχεται τεράστια πλήγματα και οι πολίτες ζουν κυριολεκτικά σε απόλυτη ανασφάλεια αναγκαζόμενοι να σταθούν σε ουρές για μετρητά, καύσιμα, ακόμα και τρόφιμα.
Μετά την επιλογή να μην πληρωθεί η δόση προς το ΔΝΤ, (γεγονός που μεταδόθηκε σε δραματικούς τόνους σε απευθείας σύνδεση από όλα τα μεγάλα ΜΜΕ και πρακτορεία του πλανήτη καθώς η Ελλάδα κατάφερε να είναι η μοναδική ανεπτυγμένη χώρα που αθετεί πληρωμή της στο Ταμείο) η χώρα είναι ήδη ληξιπρόθεσμη, στο έλεος του ΔΝΤ για το αν θα κηρυχθεί πτωχευμένη. Επιπλέον, με το Πρόγραμμα Διάσωσης του ESM να έχει τελειώσει ανολοκλήρωτο πράγμα που, πέραν των όσων συνεπάγεται για την παροχή ρευστότητας από την ΕΚΤ, οδηγεί και σε απώλεια των 12,7 δις. ευρώ που είχε ακόμα λαμβάνειν η ελληνική οικονομία.
Συνεπεία της θεαματικής επιδείνωσης της κατάστασης, αλλά και του γεγονότος ότι το ΝΑΙ φαίνεται να παίρνει διαστάσεις χιονοστιβάδας στην ελληνική κοινωνία, η κυβέρνηση, η οποία μέχρι χθες το μεσημέρι εμφανιζόταν αποφασισμένη να προχωρήσει κανονικά στη διεξαγωγή δημοψηφίσματος, αφήνει τώρα ανοιχτό το ενδεχόμενο είτε να προχωρήσει στην ακύρωσή του είτε να υποδείξει στους πολίτες να ψηφίσουν «ναι», εάν επέλθει συμφωνία σε ένα νέο πρόγραμμα δανεισμού.
Κρίσιμες είναι βεβαίως οι συνεχείς επαφές που έχουν ξεκινήσει τα κυβερνητικά στελέχη από το πρωί σήμερα, σε συνέχεια της χθεσινοβραδυνής τηλεδιάσκεψης του Eurogroup και εν αναμονή της συζήτησης μεταξύ των υπουργών Οικονομικών της Ευρωζώνης σήμερα στις 12.30 το μεσημέρι.
Μέσα σε κλίμα απόλυτης αβεβαιότητας για το αύριο και με τις τράπεζες κλειστές, η αγορά έχει κυριολεκτικά παγώσει, ενώ το πλέον ανησυχητικό είναι ότι πολλές επιχειρήσεις, ελλείψει ρευστότητας και με τις παραγγελίες να έχουν μηδενιστεί, προχωρούν σε «στάση πληρωμών» προς τους ίδιους τους εργαζομένους τους ή τους θέτουν σε «υποχρεωτική αργία».
Επιχειρήσεις της ενέργειας
Τα πρώτα θραύσματα από τις νάρκες στο ναρκοπέδιο των capital controls μετρούν ήδη οι ελληνικές επιχειρήσεις της ενέργειας μικρές και μεγάλες, έχοντας βυθιστεί στην αβεβαιότητα και σε καθεστώς στάσης πληρωμών.
Σφίγγοντας σαν θηλιά γύρω από το λαιμό τους οι επιπτώσεις από την επιβολή των κεφαλαιακών ελέγχων είναι ήδη εδώ, με τις εταιρείες ελληνικές και πολυεθνικές να έχουν παγώσει τα πάντα, από επενδυτικά σχέδια, παραγγελίες και συνεργασίες μέχρι πληρωμές υποχρεώσεων πάσης φύσεως.
Το σοκ για την αγορά μετά την επιβολή capital controls και ο φόβος ότι βαδίζουμε στο δρόμο προς το Grexit απειλεί με ένα ντόμινο στάσης πληρωμών που θα συμπαρασύρει φορολογικά έσοδα, μισθοδοσίες προσωπικού, υποχρεώσεις σε προμηθευτές, τα πάντα.
Επιχειρηματίες μεταφέρουν ένα επιδεινούμενο κλίμα παγώματος πληρωμών για φόρους, μισθούς, πελάτες, ΔΕΗ, ΔΕΠΑ, κ.οκ. Αντιστοίχως και οι προμηθευτές τους, διαμηνύουν ότι δεν θα πληρώσουν τις επιχειρήσεις-πελάτες τους.
Αλλά στο ναρκοπέδιο των capital controls, πολλαπλασιάζονται τα θραύσματα που χτυπούν ήδη το χώρο της ενέργειας. Από την ακύρωση παραγγελιών από έλληνες και ξένους πελάτες, και την οριστική κατάργηση των ούτως ή άλλως περιορισμένων πιστώσεων για εισαγωγές από το εξωτερικό, μέχρι την απαίτηση να προκαταβάλλεται το σύνολο του κόστους αγοράς σε ρευστό για προϊόντα και υπηρεσίες, οι πρώτες επιπτώσεις είναι καταιγιστικές.
Μολονότι οι επιχειρήσεις προσπαθούν να επιδείξουν ψυχραιμία, το αίσθημα του πανικού δεν κρύβεται σε καμιά περίπτωση, και είτε εγχώριες είτε θυγατρικές ξένων είναι έτοιμες να ενεργοποιήσουν τα ήδη έτοιμα σχέδια εκτάκτου ανάγκης που έχουν καταστρώσει.
Εκεί όμως όπου η φερεγγυότητα των ελληνικών επιχειρήσεων αμφισβητείται πλέον ολοκληρωτικά είναι στις συναλλαγές τους με το εξωτερικό. Στελέχη εταιρειών, μικρών και μεγάλων ενημερώνουν ότι οι ξένοι προμηθευτές τους ζητούν από χθες προκαταβολικά το σύνολο των χρημάτων προκειμένου να τους παράσχουν υλικά και υπηρεσίες, κάτι που υπό τις παρούσες συνθήκες είναι αδύνατο. Ακόμη και οι περιορισμένες σε χρόνο και χρήμα πιστώσεις που τους παρείχαν για εισαγωγές εμπορευμάτων και πρώτων υλών, από χθες σταμάτησαν. Από το 30% ως 60% του κόστους αγοράς που αναγκάζονταν να καταβάλλουν σε μετρητά, το ποσοστό αυτό φτάνει πλέον το 100%.
Στάση πληρωμών
«Ελάτε πάλι από Δευτέρα μετά το δημοψήφισμα και βλέπουμε». Με τα λόγια αυτά εργοδότες σε όλη την Ελλάδα ενημερώνουν τους εργαζομένους τους ότι τους θέτουν σε «υποχρεωτική αργία», διαθεσιμότητα και εκ περιτροπής εργασία μέχρις ότου ανοίξουν εκ νέου οι τράπεζες, λήξουν τα έκτακτα μέτρα και εν πάση περιπτώσει ξεκαθαρίσει το τοπίο γύρω από τη χώρα.
Παρότι η επιβολή αναγκαστικών αδειών στους εργαζομένους είναι παράνομη και δεν προβλέπεται από το εργατικό δίκαιο, εντούτοις αποτυπώνει τις διαστάσεις που προσλαμβάνει το έμφραγμα στην οικονομία, τον πανικό των επιχειρηματιών και τη διάλυση του ελεγκτικού μηχανισμού.
Επιχειρηματίες όπως δύο ποτοποιοί εντός Αττικής ανακοίνωσαν ότι αναστέλλουν τη λειτουργία τους λόγω της έλλειψης ρευστότητας από την επιβολή περιοριστικών μέτρων στην κίνηση κεφαλαίων στις τράπεζες. Άλλοι, που είναι και οι περισσότεροι, κατέβασαν προσωρινά ρολά επειδή αντιμετωπίζουν σοβαρότατες ελλείψεις σε εισαγόμενα είδη απαραίτητα για τη λειτουργία τους, από ανταλλακτικά για μηχανολογικό εξοπλισμό ξενοδοχείων (π.χ. μοτέρ και γεννήτριες) μέχρι πρώτες ύλες για τη βιομηχανία προϊόντων αλουμινίου, καθώς κάθε τραπεζική συναλλαγή με το εξωτερικό απαγορεύεται. Υπάρχουν, τέλος, και κάποιοι που απλώς εκμεταλλεύονται την κατάσταση επιβάλλοντας «άδειες» στους εργαζομένους, αποσταθεροποιώντας περαιτέρω την αγορά εργασίας.
Σε αυτή την πρώτη φάση κατάψυξης της οικονομίας, εισαγωγικές εταιρείες και εργαζόμενοι σε αυτές πλήττονται σαφώς αμεσότερα και πιο σκληρά από άλλους. Συνθέτοντας όμως τη ραγδαία επιδεινούμενη εικόνα διάλυσης που παρουσιάζει μέσα σε ελάχιστες ημέρες πλέον η χώρα, τα εμφράγματα είναι συνεχή. Τα ΚΤΕΛ Αττικής ανακοίνωσαν ότι περιέκοψαν από χθες δρομολόγια λόγω της έλλειψης ρευστότητας για την προμήθεια καυσίμων.
Τουρισμός
Κατά 40%, σύμφωνα με τον κόσμο του τουρισμού, έχουν μειωθεί οι κρατήσεις εισιτηρίων σε αεροπορικές εταιρείες μέσα σε μία εβδομάδα, ενώ τις πρώτες ακυρώσεις μετρούν και τα ξενοδοχεία. Όσοι έλληνες επιβάτες ταξιδεύουν με τη Ryanair πρέπει να πληρώσουν μόνο με μετρητά, ανακοίνωσε η ιρλανδική εταιρεία.
Ορατός είναι ο κίνδυνος να ματαιωθούν τις επόμενες ημέρες ακτοπλοϊκά δρομολόγια καθώς ο ανεφοδιασμός καυσίμων έχει δυσκολέψει λόγω των κλειστών τραπεζών, σύμφωνα με τους ακτοπλόους. Εμπορεύματα βρίσκονται εγκλωβισμένα σε τελωνεία, ενώ στελέχη εταιρειών προειδοποιούν ότι από εβδομάδα πιθανώς να δούμε ελλείψεις στα ράφια των σουπερμάρκετ και στα φαρμακεία. Καλά κρατεί και το αλαλούμ με τα καύσιμα γύρω από τη χρήση πιστωτικών και χρεωστικών καρτών, τις οποίες τα περισσότερα πρατήρια συνεχίζουν να μη δέχονται.
Τρόφιμα
Αδειάζουν και φορτώνουν συνεχώς μέσα στην ημέρα τα ράφια τους οι αλυσίδες σουπερμάρκετ καθώς μέχρι αυτή τη στιγμή στελέχη τους διαβεβαιώνουν ότι δεν έχουν προβλήματα με την τροφοδοσία. Δεν κρύβουν ωστόσο την ανησυχία τους καθώς το πάγωμα στις διατραπεζικές συναλλαγές δυσκολεύει τη συνεχή προμήθεια με προϊόντα και τις εισαγωγές. Διαβεβαιώσεις για την επάρκεια τροφίμων έδωσε χθες και η Γενική Γραμματεία Εμπορίου. Μετά τον καταναλωτικό πανικό του Σαββάτου και της Δευτέρας η ζήτηση κάπως μειώθηκε, ουδείς ωστόσο γνωρίζει τι θα συμβεί σήμερα. Ούτως ή άλλως, όπως λένε στελέχη από λιανεμπορικούς ομίλους, η καταναλωτική συμπεριφορά αλλάζει πλέον από ώρα σε ώρα.

Πηγή: energypress.gr

Απάντηση